O efeito das práticas de pensamento reflexivo nas pontuações de retenção: um metamétodo misto
DOI:
https://doi.org/10.19137/praxiseducativa-2024-280318Palavras-chave:
pensamento reflexivo, práticas de pensamento reflexivo, retenção, metamétodo misto, meta-análise, análise matemáticaResumo
O estudo investiga o efeito das práticas de pensamento reflexivo nas pontuações de retenção com um metamétodo misto, que envolve a análise de dados quantitativos e qualitativos obtidos por meio de revisões de documentos com meta-análise e análise metatemática. Para a metanálise foram identificados nove estudos que atenderam aos critérios de inclusão em bases de dados específicas. Utilizando os programas CMA e MetaWin, a meta-análise revelou um tamanho de efeito significativo de g=1.550 em todos os nove estudos, indicando que as práticas de pensamento reflexivo influenciam positivamente as pontuações de retenção. A análise metatemática, que incluiu análise de conteúdo de 13, revelou os seguintes quatro temas: contribuição das práticas de pensamento reflexivo no processo de aprendizagem, benefícios para os alunos, obstáculos associados a essas práticas e sugestões de soluções para superá-los. Os resultados da meta-análise e da análise metatemática apoiam consistentemente a conclusão de que as práticas de pensamento reflexivo têm um efeito positivo na retenção.
Referências
Aslan, G. (2009). Sınıf öğretmenlerinin yansıtıcı düşünme eğilimleri ile sürekli kaygı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi [Examinando la relación entre las tendencias de pensamiento reflexivo de los maestros en el aula y sus niveles de ansiedad continua] [Tesis de maestría inédita]. Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Atasoy, B. y Yalın, H. İ. (2017). Reflection and reflective questions from Socratic dialogue to today. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 7(1), 122-142. https://doi.org/10.17943/etku.288491
Aydın, M. y Çelik, T. (2013). The Prospective Teacher’ Opinions Relating Reflective Thinking Skills. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34(34), 169-131. https://doi.org/10.9779/PUJE611
Batdı, V. (2019). Meta-tematik analiz. En V. Batdı (Ed.), Meta-tematik analiz: Örnek uygulamalar içinde [Análisis meta-temático en aplicaciones de muestra]. Anı Yayıncılık.
Batdı, V. (2020). Introduction to meta-thematic analysis. En V. Batdı (Ed.), Meta-thematic analysis in research process (pp. 1-38). Anı Yayıncılık.
Boud, D., Keogh, R. y Walker, D. (1985). Promoting reflection in learning: a model. En D. Boud, R. Keogh y D. Walker (Eds.), Reflection: Turning experience into learning. Kogan Page.
Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
Borenstein, M., Hedges, L. V., Higgins, J. P. T. y Rothstein, H. R. (2009). Introduction to meta-analysis. John Wiley & Sons.
Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. y Demirel, F. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri [Métodos científicos de investigación]. Pegem Yayınevi.
Çakır, R. y Ozan, C. E. (2018). The Effect of STEM Applications on 7th Grade Students’ Academic Achievement, Reflective Thinking Skills and Motivations. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38(3), 1077-1100. https://doi.org/ 10.17152/ gefad.346067
Calderhead, J. y Gates, P. (Eds.). (1993). Conceptualizing reflection in teacher development. Falmer Press.
Çarkıt, C. y İplik, Y. (2021). Teachers' Opinions and Practices on Developing Reflective Thinking Skills in Secondary School Turkish Courses. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 41(1), 497-524.
Cheung, A. C. K. y Slavin, R. E. (2016). How methodological features affect effect sizes in education. Educational Researcher, 45(5), 283-292. https://doi.org/10.3102/0013189X16656615
Cooper, H., Hedges, L. V. y Valentine, J. C. (2009). The handbook of research synthesis and meta-analysis. Russell Sage Publication.
Creswell, J. W. (1999). Mixed-method research: Introduction and application. En Handbook of educational policy (pp. 455-472). Academic press.
Creswell, J. W. (2013). Qualitative inquiry & research design: Choosing among five approaches. Sage.
Crombie, I. K. y Davies, H. T. (2009). What is meta-analysis? Recuperado el 27 marzo de 2013 de http://www.whatisseries.co.uk/whatis/.
Davies, S. (2012). Embracing reflective practice. Education for Primary Care, 23(1), 9-12. https://doi.org/10.1080/14739879.2012.11494064.
Dewey, J. (1933). How we think: A restatement of the relation of reflective thinking to the educative process. Heath and Company.
Dewey, J. (1998). The essential Dewey: Pragmatism, education, democracy. Indiana University Press.
Dinçer, S. (2014). Eğitim Bilimlerinde Uygulamalı Meta-Analiz [Metanálisis aplicado en ciencias de la educación]. Pegem Akademi.
Drucker, P. F. (1993). Kapitalist ötesi toplum [Sociedad post-capitalista]. İnkılap Kitabevi.
Elmalı, Ş. y Kıyıcı, F. B. (2018). Teachers’ Reflection and Level of Reflective Thinking on the Different Dimensions of their teaching practice. İlköğretim Online, 17(3). https://doi.org/10.17051/ilkonline.2018.466423
Eğmir, E. (2019). Analysis of the Studies in Turkey Regarding Reflective Thinking Applications in Teacher
Training. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(1), 194-212. https://dx.doi.org/10.17240/aibuefd.2019.19.43815-422573
Ersözlü, Z. N. (2008). Yansıtıcı düşünmeyi geliştirici etkinliklerin ilköğretim 5. sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler dersindeki akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi [El efecto de las actividades que desarrollan el pensamiento reflexivo en el rendimiento académico y las actitudes de estudiantes de 5to grado de primaria en un curso de estudios sociales] [Tesis de doctorado inédita]. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Ersözlü, Z. N. y Kazu, H. (2011). The Effects of Reflective Thinking Activities on the Academic Successes of Fifth Grade Primary Social Studies Students. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(1), 141-159.
Fichtner, B. (2010). Reflective learning - problems and questions concerning a current contextualization of the Vygotskian approach. En M. H. G. Hoffmann, J. Lenhard y F. Seeger (Eds.), Activity and Sign Grounding Mathematics Education (pp. 179-190). Springer.
Gibbs, G. (1988). Learning by doing: A guide to teaching and learning methods. Oxford Polytechnic.
Gündoğar, A. (2006). 2005-2006 yılında değişen ilköğretim programının uygulanma durumu [Estado de la implementación de los cambios en el Programa de Educación Primaria en el año escolar 2005-2006] [Tesis de maestría inédita]. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Gürbüz, O., İjlal, O. y Saban, Y. (2013). The Evaluation of Reflective Thinking Tendency of Primary School Teachers in Science and Technology Courses. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(1), 161-184.
Hedges, L. (1981). Distribution theory for Glass’s estimator of effect size and related estimates. Journal of Educational Statistics, 6, 107-112. https://doi.org/10.3102/ 10769986006002107
Higgins, J. P. T. y Thompson, S. G. (2002). Quantifying heterogeneity in a meta-analysis. Statistics in Medicine, 21, 1539-1558. https://doi.org/10.1002/sim.1186
Hsieh, H. F. y Shannon, S. E. (2005). Three approaches to qualitative content analysis. Qualitative Health Research, 15(9), 1277-1288. https://doi.org/10.1177/ 1049732305276687
Kaplan, A., Doruk, M. y Öztürk, M. (2017). Examine of Reflective Thinking Skill toward Problem Solving of Talent Students: A Sample of Gümüşhane. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(23), 415-435.
Kılınç, H. H. (2010). İlköğretim birinci ve ikinci kademe öğretmenlerinin yansıtıcı düşünme eğilimleri (Elazığ ili örneği) [Tendencias de pensamiento reflexivo de maestros de Primaria y Secundaria (Estudio de Caso en la provincia de Elazığ)] [Tesis de maestría inédita]. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Keller, U. (1995). Qualitative data analysis: theory, methods and practice for researchers. Sage.
Kilit, B. y Güner, P. (2022). The Examination of 7th Grade Students’ Reflective Thinking Skills towards Problem Solving: A Sample of Ordu City. Kastamonu Eğitim Dergisi, 30(2), 362-377.
Kolb, D. A. (1984). Experiential learning: Experience as the source of learning and development. Prentice Hall.
Köksal, N. (2006). Yansıtıcı düşünmenin öğretmen adaylarının öğretmenlik uygulamalarına katkıları [Contribuciones del pensamiento reflexivo a las practicas de enseñanza de los futuros docentes] [Tesis de doctorado inédita]. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Krippendorff, K. (2004). Content analysis: An introduction to its methodology. Sage.
Labuschagne, A. (2003). Qualitative research: Airy Fairy or Fundamental. The Qualitative Report, 8(1), 100-103.
Lee, H. J. (2005). Understanding and assessing preservice teachers’ reflective thinking. Teaching and Teacher, 21(1), 699-715.
Markkanen, P. (2020). A reflective cycle: Understanding challenging situations ın a school setting. Educational Research, 62(10), 1-17. https://doi.org/10.1080/00131881. 2020.1711790.
MEB (2017). Öğretmen strateji belgesi [documento estratégico del profesorado]. Recuperado el 4 octubre de 2022 de http://oygm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2017_06/ 09140719_Strateji_ Belgesi_Resmi_Gazete_sonrasY_ilan.pdf
Merriam, S. (2009). Qualitative research: a guide to design and implementation. Jossey Bass.
Miles, M. B. y Huberman, A. M. (2016). Genişletilmiş bir kaynak kitap: Nitel veri analizi [Un libro de recursos ampliado: Análisis de datos cualitativos]. Pegem Akademi.
Moon, J. (2008). Critical thinking: An exploration of theory and practice. Routledge.
Nesbit, J. C. y Adesope, O. O. (2006). Learning with concept and knowledge maps: A Meta- Analysis. Review of Educational Research, 76(3), 413-448. https://doi.org/10.3102/ 00346543076003413
OECD (2012). A guide to using PISA as a learning context. http://gov.wales/docs/dcells/ publications/120629pisabookleten.pdf
Öner Sünkür, M. (2013). Fen ve teknoloji dersinde tahmin et-gözle-açıkla yöntemi ile desteklenmiş yansıtıcı düşünmeye dayalı etkinlik uygulamalarının değerlendirilmesi [Evaluación de prácticas de actividades basadas en el pensamiento reflexivo apoyadas por el método Predecir-Observar-Explicar en clases de Ciencias y Tecnología] [Tesis de doctorado inédita]. İnönü Üniversitesi.
Özbek, G. y Erdoğan, K. (2019). Prospective Teachers’ Logical and Spatial Thinking Skills: The Effects of Department, Gender and Academic Performance. Kastamonu Eğitim Dergisi, 27(2), 537-554. https://doi.org/10.24106/kefdergi.2577
Patton, M. Q. (2005). Qualitative research. In Encyclopedia of Statistics in Behavioral Science. John Wiley & Sons Ltd. https://doi.org/10.1002/ 0470013192.bsa514
Pektaş, R. (2014). The effect of reflective thinking based advanced reading education on student success, attitude and permanence [Tesis de maestría inédita]. Necmettin Erbakan Üniversitesi.
Pollard, A. (2008). Reflective teaching. Continuum.
Petticrew, M. y Roberts, H. (2006). Systematic reviews in the social sciences. Blackwell Publishers Ltd.
Ried, K. (2006). Interpreting and understanding meta-analysis graphs: a practical guide. Australian Family Physician, 35(8), 635-638.
Rogers, R. R. (2001). Reflection in higher education: a concept analysis. Innovative Higher Education, 26, 37-57. https://doi.org/10.1023/A:1010986404527
Rolfe, G., Freshwater, D. y Jasper, M. (2001). Critical reflection for nursing and the helping professions: A user's guide. Palgrave Macmillan.
Rosengren, K. E. (1981). Advances in Scandinavia content analysis: An introduction. En K. E. Rosengren (Ed.), Advances in content analysis (pp. 9-19). Sage.
Rossman, G. B. y Wilson, B. L. (1994). Numbers and words revisited: Being “shamelessly eclectic”. Quality and quantity, 28(3), 315-327.
Sandelowski M. (1993). Theory unmasked: the uses and guises of theory in qualitative research. Research in Nursing & Health, 16, 213-218.
Seyhan, B. Ç. (2013). Sinir sistemi konusunun öğretilmesinde kullanılan yansıtıcı düşünme stratejilerinin öğrencilerin başarılarına, tutumlarına ve bilgilerinin kalıcılığına etkisi [El efecto de las estrategias de pensamiento reflexivo en la enseñanza del sistema nervioso sobre el rendimiento, las actitudes y la retención del conocimiento en los estudiantes] [Tesis de doctorado inédita]. Atatürk Üniversitesi.
Rosenthal, R. (1979). The “file drawer problem” and tolerance for null results. Psychol Bull, 86, 638-641.
Schmidt, F. L., Oh, I.-S. y Hayes, T. L. (2009). Fixed- versus random effects models in meta-analysis: Model properties and an empirical comparison of differences in results. British Journal of Mathematical and Statistical Psychology, 62, 97-128. https://doi.org/10.1348/000711007X255327
Schön, D. (1987). Educating the reflective practitioner: Toward a new design for teaching and learning in the professions. Jossey Bass.
Thalheimer, W. y Cook, S. (2002). How to calculate effect sizes from published research: A simplified methodology. Work-Learning Research, 1, 1-9.
Toffler, A. (1981). Future Shock. Altın Kitaplar.
Tok, Ş. (2008). The Effects of Reflective Thinking Activities in Science Course on Academic Achievements and Attitudes toward Science. İlköğretim Online, 7(3), 557-568.
Toker, Z. (2020). Uluslararası Öğretim Programına Uyum Sürecinde Öğretmenlerin Yansıtıcı Düşünceleri ve Değişim ile ilgili Algıları [Pensamiento reflexivo de los docentes y percepciones sobre el cambio en el proceso de adaptación al currículo internacional]. Eğitim ve Bilim, 46(205), 93-111. https://doi.org/10.15390/EB.2020. 8940
Türk Dil Kurumu. (1998). Türkçe sözlük [Diccionario turco]. Türk Tarih Kurumu Yayınları
Usta Bulut, M. Y. (2020). Yabancı dil olarak Türkçenin öğretiminde yansıtıcı düşünme becerisi [Habilidades de pensamiento reflexivo en la enseñanza del turco como lengua extranjera]. Hiperyayın.
Uygun, K. (2012). Sosyal bilgiler öğretiminde yansıtıcı düşünme uygulamalarının akademik başarı ve tutuma etkisi [Los efectos de las prácticas de pensamiento reflexivo en la enseñanza de Estudios Sociales sobre el rendimiento académico y la actitud] [Tesis de doctorado inédita]. Gazi Üniversitesi.
Ünver, G. (2003). Yansıtıcı düşünme [Reflective thinking]. Pegem Yayınevi.
Wolcott, H. F. (1994). Transforming qualitative data: Description, analysis and interpretation. Sage.
Yamaç, M. y Bakır, S. (2017). Analysis of Reflective Thinking Levels Among Pre-Service Science Teachers via Their Diaries Written in The Process of Teaching Practice. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(2), 968-986. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2017..-306616
Yıldırım, A. y Şimşek, H. (2008). Sosyal Bilimlerde nitel araştırma yöntemleri [Métodos de investigación cualitativa en las ciencias sociales]. Seçkin Yayıncılık.
Yıldırım, T. (2012). Coğrafya öğretiminde yansıtıcı düşünmeye dayalı öğretimin öğrenci başarısına, tutum ve kalıcılığa etkisi [El efecto de la enseñanza basada en el pensamiento reflexivo sobre el rendimiento, la actitud y la retención de los estudiantes de Geografía] [Tesis de doctorado inédita]. Necmettin Erbakan Üniversitesi.
Yılmaz, F. G. K. (2014). E-öğrenme ortamlarında yansıtıcı düşünme etkinliklerinin öğrencilerin akademik başarısına, sosyal buradalığına ve güdülenmesine etkisi [El efecto de las actividades de pensamiento reflexivo en entornos virtuales de aprendizaje sobre el rendimiento académico, la presencia social y la motivación de los estudiantes] [Tesis de doctorado inédita]. Ankara Üniversitesi.
Yiğitel, S. (2015). Ortaöğretim biyoloji dersi öğretiminde uygulanan yansıtıcı düşünmeyi geliştirme etkinliklerinin öğrencilerin akademik başarı ve tutumları üzerindeki etkisi [El efecto de las actividades de desarrollo del pensamiento reflexivo implementadas en la enseñanza de Biología de la escuela secundaria en el rendimiento académico y las actitudes de los estudiantes] [Tesis de doctorado inédita]. Gazi Üniversitesi.
Publicado
Edição
Seção
Licença
Direitos autorais (c) 2024 Emrah Cinkara, Cihan Salma, Veli Batdi

Este trabalho está licenciado sob uma licença Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
Aviso de direitos autorais
Comitê Editorial Revista Práxis Educativa:
Declaro que sou o autor do artigo intitulado (nome do artigo), que o mesmo é original e de minha autoria e que não foi publicado anteriormente em qualquer outro formato ou meio. Declaro saber que a revista não me cobrará nenhum tipo de taxa em hipótese alguma, nem receberei qualquer tipo de remuneração monetária.
Caso seja aceito para publicação na Práxis Educacional, autorizo a referida revista a publicá-lo digitalmente e a divulgá-lo em suas redes sociais.
Se o trabalho for publicado, aderi à licença Creative Commons denominada "Atribuição - Compartilhamento Não Comercial pela mesma Licença CC BY-NC-SA", por meio da qual é permitido copiar, reproduzir, distribuir, comunicar publicamente o trabalho e gerar trabalhos derivados , desde que o autor original seja citado e reconhecido. Esta licença está em uso desde setembro de 2018. Em 2016 foi aderido ao CC BY NC ND 4.0; e nos anos de 2017 e 2018 (janeiro-agosto) CC BY NC 4.0.
Esta licença CC BY-NC-SA Share Alike não permite, entretanto, o uso comercial da obra. Como autor, a revista poderá estabelecer acordos adicionais para a distribuição não exclusiva da versão do trabalho publicado na revista, permite-me autoarquivar os artigos publicados, na sua versão post-print, em repositórios institucionais, temáticos , páginas web pessoais ou qualquer outro uso relevante. com o reconhecimento de ter sido publicado pela primeira vez nesta revista.
SA Práxis Educacional adere à DORA (Declaração sobre Avaliação de Pesquisa) assinada em São Francisco, Califórnia, em 16 de dezembro de 2012, e à Declaração do México (Declaração Conjunta LATINDEX - REDALYC - CLACSO - IBICT).





_(1)2.png)

